Αγορά Εργασίας4 λεπτά ανάγνωσης
Εκτεθειμένο στην ΤΝ δεν σημαίνει καταδικασμένο: τι δείχνει το JRC
Έως το 2025 η έκθεση ενός επαγγέλματος στην τεχνητή νοημοσύνη δεν φαίνεται να συνδέεται με ανεργία ή αμοιβές. Τι κρίνει τελικά αν μια δουλειά αλλάζει ή χάνεται.

Όταν ένας μαθητής ή ένας γονιός βλέπει ότι ένα επάγγελμα είναι «πολύ εκτεθειμένο» στην τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ), η πρώτη αντίδραση είναι συνήθως να το σβήσει από τη λίστα. Ένα νέο κείμενο του Joint Research Centre (JRC), που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 23 Οκτωβρίου 2026, δίνει λόγο να το ξανασκεφτούμε. Δεν λέει ότι η ΤΝ δεν αλλάζει τη δουλειά. Λέει ότι η έκθεση από μόνη της δεν αρκεί για να προβλέψει τι θα γίνει σε ένα επάγγελμα.
Τι μετρά η «έκθεση» και τι όχι
Η έκθεση ενός επαγγέλματος στην ΤΝ περιγράφει πόσες από τις εργασίες του μπορεί να αγγίξει η τεχνολογία. Σύμφωνα με το JRC, την υψηλότερη έκθεση έχουν οι διευθυντικοί, επιστημονικοί, τεχνικοί και διοικητικοί ρόλοι, και οι περισσότεροι εργαζόμενοι με πανεπιστημιακή μόρφωση ανήκουν στις πιο εκτεθειμένες ομάδες. Οι γυναίκες εκπροσωπούνται έντονα ακριβώς κάτω από την κορυφή, κυρίως σε θέσεις γραφείου και γραμματειακής υποστήριξης.
Το κρίσιμο εύρημα είναι άλλο: έως το 2025 δεν φαίνεται στην Ευρώπη σαφής σχέση ανάμεσα στην έκθεση στην ΤΝ και την ανεργία, τις αμοιβές ή τις ώρες εργασίας. Με άλλα λόγια, ως τώρα τα στοιχεία δεν δείχνουν ότι η υψηλή έκθεση πάει μαζί με περισσότερη ανεργία, χαμηλότερες αμοιβές ή λιγότερες ώρες. Αυτό δεν είναι πρόβλεψη για το μέλλον, αλλά είναι ένα χρήσιμο αντίβαρο στον φόβο ότι «εκτεθειμένο» σημαίνει «χαμένο».
Αυτό που κρίνει: πόση ανθρώπινη κρίση χρειάζεται
Το JRC προτείνει να κοιτάμε δύο πράγματα μαζί: την έκθεση και το πόσο χρειάζεται ακόμη η δουλειά ανθρώπινη κρίση, ευθύνη και επαφή με ανθρώπους.
| Παραδείγματα | Τι είναι πιο πιθανό | Τι χρειάζεται | |
|---|---|---|---|
| Υψηλή έκθεση, μεγάλη ανάγκη για ανθρώπινη κρίση | γιατροί, κτηνίατροι, διευθυντικά στελέχη επαγγελματικών υπηρεσιών | η ΤΝ ενισχύει τη δουλειά | αναβάθμιση δεξιοτήτων μέσα στο ίδιο επάγγελμα |
| Υψηλή έκθεση, μικρότερη ανάγκη για ανθρώπινη κρίση | υπάλληλοι γενικών καθηκόντων γραφείου, χειριστές πληκτρολογίου, κάποιοι ρόλοι στα οικονομικά | μεγαλύτερος κίνδυνος να αντικατασταθούν εργασίες | επανεκπαίδευση προς άλλα επαγγέλματα |
Ο γιατρός και ο υπάλληλος γραφείου μπορεί να έχουν και οι δύο υψηλή έκθεση. Η διαφορά τους δεν είναι πόσο «αγγίζει» η ΤΝ τη δουλειά τους, αλλά πόσο από αυτή τη δουλειά στηρίζεται σε αποφάσεις, ευθύνη και σχέσεις με ανθρώπους.
Η χρήση είναι ακόμη άνιση
Το ίδιο κείμενο δείχνει ότι η ΤΝ έχει μπει στην καθημερινή δουλειά, αλλά όχι παντού με τον ίδιο ρυθμό:
- είναι μέρος της καθημερινής δουλειάς για περίπου 30% των εργαζομένων στην ΕΕ·
- την έχει υιοθετήσει περίπου 30% των επιχειρήσεων με δέκα ή περισσότερους εργαζόμενους, κυρίως μεγάλες, έντονα ψηφιακές επιχειρήσεις και επιχειρήσεις στις χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά·
- τη χρησιμοποιεί στη δουλειά περίπου 40% των εργαζομένων σε θέσεις «λευκού κολάρου», έναντι 6% στα στοιχειώδη επαγγέλματα.
Το JRC σημειώνει επίσης ότι πολλές δουλειές που θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν ΤΝ δεν το κάνουν, ειδικά σε μικρότερες εταιρείες και σε εργαζόμενους στη μέση της καριέρας τους. Το κείμενο δεν δίνει στοιχεία ανά χώρα, άρα δεν ξέρουμε από αυτό πού βρίσκεται η Ελλάδα.
Και το σχολείο;
Η ΤΝ είναι πλέον μέρος του ευρωπαϊκού πλαισίου ψηφιακών δεξιοτήτων DigComp 3.0. Ωστόσο, σύμφωνα με το JRC, μόνο περίπου ένα τρίτο των εθνικών σχολικών προγραμμάτων περιλαμβάνει δεξιότητες σχετικές με την ΤΝ, και περίπου 30% των εκπαιδευτικών έχει κάνει επιμόρφωση με επίκεντρο την ΤΝ. Οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί δεν έχουν ακόμη τις δεξιότητες για υπεύθυνη χρήση της στην τάξη, ενώ οι σύντομες, ευέλικτες επιλογές εκπαίδευσης για ενήλικες παραμένουν περιορισμένες.
Ως παράδειγμα στοχευμένης στήριξης, η Επιτροπή αναφέρει τη φινλανδική National AI Upskilling Initiative, που έχει κάνει πάνω από 2.000 πρακτικές εκπαιδεύσεις στην ΤΝ σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις, σε κλάδους όπως συνεργεία αυτοκινήτων, γεωργία, logistics, τουρισμός και καθαρισμός.
Τι δεν λένε τα στοιχεία
Δεν λένε τι θα γίνει μετά το 2025, ούτε δίνουν νούμερα για την Ελλάδα. Η απουσία σχέσης με την ανεργία ως τώρα δεν σημαίνει ότι η ΤΝ δεν θα επηρεάσει κάποια επαγγέλματα. Σημαίνει ότι η έκθεση μόνη της δεν είναι ετυμηγορία.
Τι σημαίνει αυτό για την επιλογή επαγγέλματος
Στο EduCoach δείχνουμε την έκθεση στην ΤΝ για κάθε επάγγελμα που συνδέεται με ένα τμήμα, δίπλα στην απασχόληση, τους μέσους μισθούς και τις συνθήκες εργασίας. Το εύρημα του JRC είναι ακριβώς ο λόγος που δεν πρέπει να διαβάζει κανείς αυτόν τον δείκτη μόνο του.
Για έναν μαθητή που διαλέγει, η πιο χρήσιμη ερώτηση δεν είναι μόνο «πόσο εκτεθειμένο είναι αυτό το επάγγελμα», αλλά και «πόση ανθρώπινη κρίση χρειάζεται» και «θέλω να χτίσω αυτή την κρίση». Ένα επάγγελμα με υψηλή έκθεση και πολλή ευθύνη μπορεί να γίνει πιο ενδιαφέρον με την ΤΝ, αρκεί όποιος το ασκεί να μάθει να τη χρησιμοποιεί. Ένα επάγγελμα με υψηλή έκθεση και επαναλαμβανόμενες εργασίες θέλει πιο προσεκτική σκέψη για το πού μπορεί να οδηγήσει αργότερα.
Για γονείς και εκπαιδευτικούς, το συμπέρασμα είναι ότι η συζήτηση για την ΤΝ δεν μπορεί να είναι μόνο συζήτηση για κινδύνους. Αν τα σχολικά προγράμματα και η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ακολουθούν αργά, μεγάλο μέρος αυτής της μάθησης θα γίνει στο σπίτι, στο πανεπιστήμιο ή στην πρώτη δουλειά. Πώς τη συζητάτε σήμερα με τα παιδιά που διαλέγουν: ως απειλή ή ως εργαλείο που πρέπει να μάθουν; Μπορείτε να εξερευνήσετε τα επαγγέλματα και τα τμήματα με αυτούς τους δείκτες δίπλα δίπλα.
Πηγές
- AI and skills in Europe: Closing the adoption gap, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Απασχόλησης, Κοινωνικών Υποθέσεων και Ένταξης, 2026 (βάσει brief του Joint Research Centre).
Έτοιμος/η να σχεδιάσεις το μέλλον σου;
Ξεκίνα δωρεάν σε λίγα λεπτά και ανακάλυψε τις σπουδές και την καριέρα που σου ταιριάζουν.
Δωρεάν εγγραφή · Χωρίς πιστωτική κάρτα · Αναβάθμιση οποιαδήποτε στιγμή
Διάβασε επίσης

Αγορά Εργασίας4 λεπτά ανάγνωσης
Δουλεύουν οι νέοι σε ό,τι σπούδασαν; Τα δεδομένα ανά πεδίο
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ για νέους 15 έως 34 ετών, η συνάφεια σπουδών και εργασίας κυμαίνεται από 74,4% στα Οικονομικά-Νομικά έως 52,2% στη Γεωργία.

Αγορά Εργασίας5 λεπτά ανάγνωσης
Νέοι πτυχιούχοι: η Ελλάδα τελευταία στην ΕΕ, τι δείχνουν τα στοιχεία
Μόλις το 66,9% των νέων πτυχιούχων στην Ελλάδα εργάζεται 1-3 χρόνια μετά τις σπουδές, έναντι 86,9% στην ΕΕ. Τι αποκαλύπτουν τα στοιχεία της Eurostat.

Αγορά Εργασίας5 λεπτά ανάγνωσης
Δουλειές έως το 2035: τι προσόντα θα ζητά η αγορά εργασίας στην Ελλάδα
Κατά τον Cedefop, το 58% των θέσεων που θα ανοίξουν στην Ελλάδα έως το 2035 θα ζητά μεσαία προσόντα. Τι σημαίνει αυτό για ΑΕΙ, ΕΠΑΛ και ΣΑΕΚ.
